Bệnh học gout: Cơ chế sinh bệnh, chẩn đoán và điều trị

Thứ Ba, 09-01-2018

Gout được xem là một vấn nạn của thời đại mà bất cứ ai khi nghe nói đến cũng phải khiếp sợ. Việc chẩn đoán bệnh gout thường dựa trên một số xét nghiệm cơ bản như xét nghiệm công thức máu, chụp X-quang, siêu âm… Hiện nay việc điều trị bệnh gout chủ yếu là dùng thuốc, bệnh vẫn có thể khỏi được nếu các tinh thể urat được đánh tan hoàn toàn và duy trì được lượng axit uric về mức ổn định. Dưới đây là một số thông tin quan trọng bạn cần biết khi đề cập đến bệnh học gout.

Đại cương về bệnh học gout

1. Cơ chế sinh bệnh gout

Theo các chuyên gia, bệnh gout xảy ra khi cơ thể bị dư thừa axit uric trong một thời gian dài khiến cho chúng lắng đọng thành các tinh thể muối urat bám quanh khớp. Trong khi đó axit uric lại là sản phẩm cuối cùng của quá trình chuyển hóa purin.

bệnh học gout

Purin là nhân cơ bản của các tế bào cấu tạo nên cơ thể người, động vật hay thực vật. Khi những tế bào lâu năm trong cơ thể chết đi, các nhân purin chứa trong những tế bào này sẽ được chuyển hóa thành axit uric. Ngoài ra, lượng purin trong cơ thể còn đến từ các loại thực phẩm mà chúng ta ăn hàng ngày như sò, ốc, cá trích, bia rượu, măng, nội tạng động vật… Tất cả chúng sẽ được chuyển hóa thành axit uric được thận đào thải ra ngoài thông qua hoạt động tiểu tiện.

Tuy nhiên vì một số nguyên nhân nào đó, chẳng hạn như chức năng hoạt động của thận bị suy giảm hoặc lượng axit uric được sản sinh quá nhiều nên chúng không được đào thải hết. Lượng axit uric này sẽ tích tụ và lắng đọng lại dưới dạng các tinh thể muối urat gây ra các triệu chứng như sưng đau, nóng đỏ tại khớp, sốt, mệt mỏi, có các hạt màu trắng mọc nổi dưới da… Lúc này rất có thể bạn đã bị gout và cần đi khám ngay để làm các xét nghiệm để chẩn đoán xác định chính xác bệnh.

2. Các phương pháp chẩn đoán bệnh học bệnh gút

Các xét nghiệm được sử dụng trong chẩn đoán bệnh học gout bao gồm:

  • Kiểm tra chất lỏng: Bác sĩ của bạn có thể sử dụng một kim để rút ra chất lỏng từ khớp bị ảnh hưởng bởi gout. Các tinh thể urat lắng đọng có thể được nhìn thấy khi bác sĩ kiểm tra chất lỏng dưới kính hiển vi.
  • Xét nghiệm máu: Bệnh nhân có thể được lấy máu để đưa đi xét nghiệm nhằm đo nồng độ acid uric và creatinine trong máu của người bệnh. Nếu nồng độ axit uric trong máu tăng cao kèm theo những biểu hiện bất thường chỉ có ở bệnh gout thì thì bạn sẽ được chuẩn đoán mắc căn bệnh này.
  • Chụp X-quang: Hình ảnh chụp X- quang có thể cho thấy rõ được những tổn thương đang diễn ra trong khớp. Phương pháp chẩn đoán bệnh học gút này cũng có thể hữu ích để loại trừ các nguyên nhân khác gây viêm khớp.
  • Siêu âm: Siêu âm cơ xương có thể phát hiện tinh thể urat trong khớp hoặc trong tophi. Kỹ thuật này được sử dụng rộng rãi ở các nước Châu Âu.
  • Chụp CT năng lượng kép: Hình ảnh ghi nhận được có thể phát hiện sự hiện diện của tinh thể urat trong một khớp, ngay cả khi nó không bị viêm nặng. Do có chi phí quá cao nên phương pháp xét nghiệm này chưa được sử dụng rộng rãi.

Thông qua kết quả ghi nhận được từ chẩn đoán, bác sĩ có thể đánh giá được chính xác mức độ bệnh tình của người bệnh, từ đó lên phác đồ điều trị bệnh gout thích hợp.

3. Các phương pháp điều trị bệnh gout hiện nay

Để điều trị bệnh gout, bệnh nhân chủ yếu được sử dụng thuốc. Một số trường hợp bị nặng ảnh hưởng nghiêm trọng đến khả năng vận động của khớp thì phương án phẫu thuật mới được lựa chọn. Cùng với đó, bệnh nhân cũng được khuyên thay đổi lối sống và áp dụng các biện pháp hỗ trợ tự nhiên để rút ngắn thời gian điều trị bệnh.

a. Các loại thuốc điều trị trong các đợt gout cấp

Đối với bệnh học gout, các thuốc được sử dụng nhằm mục đích điều trị các cuộc tấn công cấp tính và ngăn ngừa bệnh tái phát trong tương lai. Chúng bao gồm:

Thuốc điều trị bệnh gout

  • Thuốc chống viêm không steroid (NSAIDs): NSAIDs bao gồm các loại thuốc không cần kê toa như Ibuprofen (Advil, Motrin IB,…) và Naproxen sodium ( Aleve ), cũng như NSAIDs theo toa mạnh hơn như Indomethacin (Indocin) hoặc Celecoxib (Celebrex). Đau dạ dày, chảy máu hay loét đường tiêu hóa là một số tác dụng phụ thường gặp của thuốc NSAIDs người bệnh cần lường trước được.
  • Colchicine: Hầu hết các trường hợp đều được kê thuốc Colchicine (Colcrys, Mitigare), một loại thuốc giảm đau có hiệu quả làm giảm đau gout. Hiệu quả của thuốc mặc dù tốt nhưng lại gây ra nhiều phản ứng phụ như buồn nôn, nôn mửa và tiêu chảy, đặc biệt nếu dùng liều cao.
  • Corticosteroid: Các thuốc Corticosteroid, chẳng hạn như thuốc Pednisone, có thể kiểm soát tình trạng sưng đau và viêm khớp. Corticosteroid có thể ở dạng viên, hoặc chúng có thể được tiêm trực tiếp vào trong khớp.Tác dụng phụ của corticosteroids có thể bao gồm thay đổi tâm trạng, tăng lượng đường trong máu và huyết áp cao.

b. Thuốc dự phòng để ngăn ngừa bệnh gout tái phát và gây ra biến chứng

Nếu bạn trải qua vài cuộc tấn công bệnh gout mỗi năm, một số loại thuốc dự phòng có tác dụng hạ thấp mức acid uric trong máu sẽ được chỉ định. Các loại thuốc nằm trong nhóm này bao gồm:

  • Các loại thuốc ngăn chặn sự sản xuất axit uric: Thuốc được gọi là chất ức chế Xanthine oxidase (XOIs). Chúng có thể là Allopurinol (Aloprim, Lopurin, Zyloprim) và Febuxostat (Uloric). Các thuốc này giúp hạn chế lượng uric acid mà cơ thể sản xuất ra. Điều này có thể làm giảm mức acid uric trong máu và giảm nguy cơ mắc bệnh gout. Tác dụng phụ của allopurinol bao gồm phát ban và lượng máu thấp. Trong khi đó thuốc Febuxostat lại gây phát ban, buồn nôn và suy giảm chức năng gan.
  • Thuốc tăng khả năng đào thải axit uric: Những loại thuốc này được gọi là Uricosurics, bao gồm Probenecid (Probalan) và Lesinurad (Zurampic). Thuốc Uricosuric cải thiện khả năng của thận để loại bỏ acid uric khỏi cơ thể. Điều này có thể làm giảm nồng độ acid uric trong máu và giảm nguy cơ mắc bệnh gout. Cần thận trọng với các tác dụng phụ của thuốc như phát ban, đau dạ dày và sỏi thận.

C. Phẫu thuật trong điều trị bệnh học gout

Ở những người bị gout mãn tính lâu năm, tinh thể urat có thể lắng đọng nhiều và tạo nên các hạt tophi máu trắng mọc nổi dưới da. Các hạt này gây ra những cơn đau nhức triền miên và ảnh hưởng đến vẻ đẹp thẩm mỹ bên ngoài. Chính vì vậy bệnh nhân mắc gout có thể được xem xét đề nghị phẫu thuật cắt bỏ tophi nếu các hạt này quá lớn gây ảnh hưởng đến khả năng vận động và đem lại nguy cơ biến dạng khớp.

d. Lối sống và biện pháp khắc phục bệnh gout tại nhà

Thuốc men thường là cách hiệu quả nhất để điều trị bệnh gout cấp và có thể ngăn ngừa các cơn tấn công tái phát của bệnh gout. Tuy nhiên, việc thay đổi lối sống cũng rất quan trọng quyết định đến kết quả sau cùng của quá trình điều trị. Bệnh nhân cần chú ý những điều dưới đây:

  • Hạn chế đồ uống có cồn, nước ngọt có ga. Thay vào đó, hãy uống nhiều nước, đặc biệt là nước khoáng có kiềm giúp hỗ trợ cân bằng axit uric trong máu.
  • Hạn chế lượng thức ăn giàu purin, như thịt đỏ, nội tạng động vật và hải sản.
  • Tăng cường rau xanh và trái cây tươi để bổ sung chất xơ giúp cơ thể chuyển hóa axit uric tốt hơn.
  • Tập thể dục thường xuyên và giảm cân. Việc giữ cơ thể ở mức trọng lượng phù hợp giúp làm giảm nguy cơ mắc bệnh gout.

Những thông tin liên quan đến bệnh học gout ở trên đã giúp bạn hiểu được cơ chế sinh bệnh cũng như cách chẩn đoán và điều trị bệnh hiệu quả. Gout là căn bệnh nguy hiểm với nhiều biến chứng khó lường, vì vậy mỗi người chúng ta đều phải đề cao ý thức trong việc phòng ngừa và điều trị bệnh khi mắc phải.

BẠN NÊN TÌM HIỂU THÊM

ĐÁNH GIÁ NỘI DUNG

Viên khớp Tâm Bình có tốt không, bán ở đâu?

Chữa bệnh gout ở đâu tốt nhất

Thuốc Gout Clear 60 viên của Mỹ giá bao nhiêu?

Người bệnh gout được ăn cá hộp không?

Ý kiến bạn đọc

Bình luận

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *